سلول های بنیادی

سلول بنیادی یا بُن‌یاخته‌یاخته های اولیه‌ای هستند که توانایی تبدیل و تمایز به انواع مختلف سلول‌های دیگر را دارند و از آنها می‌توان در تولید سلول‌ها و نهایتاً بافت‌های مختلف دیگر استفاده کرد.

منابع اصلی سلول‌های بنیادی شامل:مغز استخوان ،بند ناف و جفت می‌باشد. امروزه استفاده از این سلول‌ها جهت ترمیم بافت‌های آسیب دیده در حال گسترش است.

جالب اینکه سلول‌های بنیادی پرتوان (چند پتانسیلی) هستند یعنی قابلیت تبدیل به بافت‌های مختلف را دارند اعم از بافت عصبی ،بافت ماهیچه ای . بافت پوششی و غیره. که این توانایی محور اصلی توجه به سلول‌های بنیادی است.

مزیت اصلی بن‌یاخته‌هایبند ناف این است که بسیار اولیه بوده و توان تمایز بالایی دارند. همچنین سلول‌های بنیادی گرفته شده از مغز استخوان (BMSCs) توان تمایز بالایی دارند.

ادامه نوشته

یاخته های با ساختمان نامشخص

ساختمان باکتری ها :

باکتری ها موجودات تک یاخته ای بسیار ریزی هستند ( در حد میکرون ) که پوشش خارجی نسبتا ضخیمی آنها را احاطه کرده و شکل ساده ای دارند . فاقد شبکه آندوپلاسمی . دستگاه گلژی . میتوکندری و لیزوزوم ها هستند . اما در سیتوپلاسم آنها تعداد زیادی ریبوزوم وجود دارد . و غشای پلاسمایی آنها دارای زائده هایی است که مزوزوم نام دارند . در باکترب ها مزوزوم ها قاعداتا ارزش میتوکندریایی دارند .  در باکتری ها هسته غشای مشخصی ندارد ولی کروموزوم که واجد ماده وراثتی است در آنها مشاهده می گردد که می توان به آن ارزش هسته داد .

ساختمان ویروس ها :

ویروس ها از باکتری ها کوچکترند و اندازه آنها چند صدم آنگستروم است . شکل یاخته ای ندارند و ۱وششی روتئینی یه نام کپسید آنها را احاطه کرده است . هر کپسید از اجزای ریزتری به نام کپسومر ساخته شده است . این بخش پروتئینی مانند پوشش محافظتی ماده وراثتی را که به صورت اسدنوکلئیک است می پوشاند و فقط دارای یک نوع اسیدنوکلئیک است . ویروس ها به تنهایی دارای هیچ گونه فعالیت حیاتی نیستند ولی هنگامیکه انگل یاخته میزبان شوند بعضی اعمال حیاتی را انجام می دهند بنابراین ویروس ها انگل اجباری هستند که فقط درون یاخته میزبان اعم از گیاه یا جانور یا باکتری می توانند فعالیت حیاتی داشته باشند . ویروس ها برای پیوستن به یاخته دیگر ابتدا اسیرنوکلئیک خود را به درون یاخته میزبان تزریق می کنند . وارد شدن اسید نوکلئیک در یاخته میزبان نظیر باکتری سبب فعال شدن آنزیم های باکتریایی در ساختن اسیدنوکلئیک و پوشش پروتئینی ویروس می گردد و بدین ترتیب ویروس ها زیاد می شوند .  

بررسی یاخته شناسی

تئوری یاخته ای :

یاخته واحد ساختمانی و عملی موجودات زنده است . به عبارت دیگر کوچکترین بخشی است که قادر به ادامه زندگی و تولیدمثل می باشد . هر یاخته از دو قسمت سیتوپلاسم و هسته تشکیل شده است و بدن هر موجود زنده از یک یا چند یاخته تشکیل شده است و ماده زنده فقط به صورت یاخته دارای همه خصوصیات حیات بوده و قادر به تولیدمثل می باشد .

ادامه نوشته

روش های فیزیولوژیکی

روش های مورد استفاده در بیولوژیکی ۴ دسته هستند :

1. استفاده از اندام
2. الکتروبیولوژیکی : یکی از فرایندهای حیاتی یاخته های زنده یه ویژه یاخته های عصبی و عضلانی پدیده های الکترونی آنهاست . غشای این یاخته ها چه در استراحت و چه در فعالیت دارای پتانسیل های الکتریکی است . برای ثبت و بررسی این پتانسیل ها از روش های بیولوژیکی استفاده می شود . برای مثال از الکتروکاردیوگراف برای ثبت پدیده های الکتریکی قلب و از الکتروآنسفالوگرافی برای ثبت پدیده های الکتریکی قلب استفاده می شود .
3. تشریح میکروسکوپی
4. سنجش های حیاتی : در این روش از باکتری های لاکتوباسیلوس و استرپتوکوکا استفاده می کنند . به عنوان مثال به یک محیط ویتامین ب۱ اضافه میکنند که اگر در این محیط باکتری لاکتوباسیلوس وجود داشته باشد رشد کرده و تولید اسید می کند .

روش های بیوشیمی

با روش های بیوشیمی می توان واکنش های بیوشیمیایی موجود زنده و همجنین ساختمان مولکولی زیستی را بررسی کرد .

روش های معمول در آزمایشگاه شیمی :

• سانتریفوگاسیون ( سانتریفوژ )
• الکتروفورز
• کروماتوگرافی

سانتریفوگاسیون :

یکی از رایج ترین روش جداسازی مواد است و با استفاده از این ردش علاوه بر تفکیک مواد از همدیگر می توان به مطالعه خواص فیزیکی و شیمیایی مولکول های درشت پرداخت .

انواع سانتریفوژ :

• هوریزونتال
• فیکسل
• الترا سانتریفوژ
• ورتیکال

کروماتوگرافی :

روشی است که در بیوشیمی از آن برای مطالعات کمی و کیفی ماده زنده استفاده می شود .

انواع کروماتوگرافی :

• غربال مولکولی :جداسازی بر اساس وزن مولکولی
• تعویض یونی : جداسازی بر اساس بار الکتریکی
• آبگریز : جداسازی براساس آبگریزی ( پی اچ ایزو الکترونیک )
• تمایلی : جداساری براساس خواص زیست شناختی یا قابلیت زیستی
• ژل فیلتراسیون

الکتروفورز :

وقتی وخلوطی از مواد مختلف که دارای بار الکتریکی هستند در میدان الکتریکی قرار می گیرند به سوی قطب مثبت یا منفی حرکت می کنند .

کاربرد الکتروفورز :

• تعیین شدت خلوص یک پروتئین
• بررسی تعیین تعداد پروتئین
• تعیین وزن مولکولی و جرم پروتئین ها
• جدا کردن دی ان آ از آر ان آ

روش های متداول در زیست شناسی

1. بررسی روش های مربوط به شکل و ساختمان ماده زنده به منظور شناسایی ماده زنده و اجزای تشکیل دهنده آن
2. روش های بیوشیمی به منظور تعیین نوع ماده شیمیایی تشکیل دهنده یاخته
3. روش های فیزیولوژیکی که عمل هر یک از اجزای تشکیل دهنده ماده زنده را مشخص می کند

نکات ایمنی در آزمایشگاه

رعایت نکات ایمنی در آزمایشگاه 

ایمنی در آزمایشگاه :

آزمایشگاه شیمی محلی است که در آن احتمال خطر وجود دارد. این محل محتوی مایعات قابل اشتعال، ظروف شیشه ای شکننده و مواد شیمیایی خورنده و سمی است. با این حال اگر پیشگیری و دقت به عمل آید از یک آشپزخانه خطرناک تر نیست.

معمولترین خطرات در یک آزمایشگاه شیمی عبارتند از:
1- آتش سوزی و انفجار
2- مواد شیمیایی
3- ظروف شیشه ای

ادامه نوشته

آشنایی با لوازم آزمایشگاهی

لوله آزمایش :

 مقدار كمی از مایع را در خود جای می دهد و وسیله ای برای اندازه گیری نیست امـا می توان واكنشی را در آن مشاهده كرد.

بشر :

ظرفی است شیشه ای استوانه ای شكل (مدرج وغیر مدرج)كه در یك طرف لبه ی آن فرورفتگی وجود دارد این فرورفتگی انتقال مایع به ظرف دیگر را آسان می كند.بشر به اندازه های حجمی متفاوت موجود است. آن را روی سه پایه و توری نسوز قرار می دهند برای تبخیر ،گرم كردن،صاف كردن وغیره...  كاربرد دارد

ادامه نوشته

تفاوت میان باکتری ها و ویروس ها

باکتریها :

• قابل دیدن با میکروسکوپ نوری
• از صافی های غشایی باکتریولوژی عبور نمی کنند
• دارای دو نوع نوکلئیک اسید
• واجد خاصیت رشد و تکثیر مستقل
• داشتن ساختار یاخته ای
• نداشتن خاصیت تبلور
• دارای سیستم آنزیمی و متابولیسمی
• تکثیر با روش تقسیم دوتایی و مستقل

ویروس ها :

• قابل دیدن تنها با میکروسکوپ الکترونی
• از صافی های غشایی باکتریولوژی عبور می کنند
• دارای یک نوع نوکلئیک اسید
• واجد خاصیت رشد و تکثیر وابسته
• نداشتن ساختار یاخته ای
• داشتن خاصیت تبلور
• فاقد سیستم آنزیمی و متابولیسمی
• تکثیر به هزینه یاخته میزبان

ویژگی های موجود زنده

۱. ساختار

اجزای تشکیل دهنده ماده زنده در واحد های کوچکی به نام یاخته ( سلول ) سازمان یافته اند . یاخته از مقداری سیتوپلاسم و یک یا چند هسته ساخته شده و این مجموعه را غشایی احاطه کرده است . اگرچه موجودات زنده از گوناگونی شگرفی برخوردارند ولی اساس ساختار آنها همان یاخته است . یاخته ها نیز از نظر شکل بسیار متفاوت اند اما در اجزای سازنده آنها همانندیهای فراوانی وجود دارد . برخی از یاخته های تشکیل دهنده یاخته ها زنده اند ولی ماده زنده تنها در ساختار سازمان یافته ای مانند یاخته می تواند تظاهرات زیستی و ویژگی های ماده زنده را به طور کامل از خود نشان دهد و زندگی مستقل را داشته باشد . بنابراین تنها یاخته به عنوان واحد ساختاری و فیزیولوژیکی ماده زنده به شمار می آید .

عده ای از جانداران تنها از یک واحد یاخته ای و عده دیگر از تجمع یاخته ها تشکیل شده اند . در گروه اخیر یاخته ها ممکن است همانند و یا دارای اشکال متفاوتی باشند در این صورت به تناسب شکلی که دارند کارهای متفاوتی را بر عهده می گیرند . در یک گیاه یا جانور به یاخته های تقریبا همانند که کار ویژه ای انجام می دهند بافت گوییم . از نجمع و همکاری تعدادی بافت اندام و از به هم پیوستن و هماهنگ شدن اندام ها ضمایم درون یاخته ( دستگاه ها ) بوجود می آیند.

ادامه نوشته